رنگين کمان

نوشته شده در ٢٩ اردیبهشت ۱۳۸۸ساعت ۱٢:٥۸ ‎ب.ظ توسط نسرین نظرات ()

توده سحابی عقاب

حرکت یک سیاره به دور ستاره

توده سحابی پروانه ای شکل

 

 

کهکشان راه شیری

منبع :سایت تابناک

نوشته شده در ٢٥ اردیبهشت ۱۳۸۸ساعت ٤:٥٢ ‎ب.ظ توسط نسرین نظرات ()

مناطق بزرگی از کره ی زمین یا بر روی کمربند زلزله قرار گرفته اند ،یا اینکه بر روی خط زلزله واقع شده اند .بنابراین ،در امتداد همین کمربند خط شکستگیها و سطح گسستگیهایی در پوسته زمین بوجود آمده است که اغلب فعال هستند .در نظام شهرسازی سنتی چون این مسائل زیاد مورد توجه نبود ،از این رو مردم در مکان یابی سکونتگاهی بیشتر به مسائل و اشکال ظاهری از قبیل چشم انداز خوب ،پوشش گیاهی و آب اهمیت می دادند و به مسائلی چون زمین شناسی و ژئومورفولوژی اصلا توجه نمی شد .

همچنین در قدیم ایجاد و توسعه ی سکونتگاهها و خانه ها معمولا به وسیله افراد محلی ،بدون توجه به اثرات تخریبی زلزله طراحی و اجرا می گردید.

با گذشت زمان بتدریج در ساختن بناها بویژه بناهای تاریخی از مصالحی چون آجر که از سابقه ی تقریبا دیرینه ای برخوردار است .و در طراحی و ساخت آنها اغلب از روش تجربی استفاده شد که از هیچگونه پایه و اساس علمی برخوردار نیبستند.استفاده از روش های تجربی موجب گردید که در ساختن بناها بویژه ابنیه تاریخی از دیوارهای فوق العاده ضخیمی استفاده کنند.از این رو ،به هنگام وقوع زمین لرزه ها اغلب این آثار تاریخی بیشترین صدمه را دیده و ویران می شدند.

زمین لرزه ها به ساختمان های مختلف آسیب های گوناگونی و در درجات متفاوت وارد می سازند.مهمترین عواملدر آسیب پذیری ساختمان ها در برابر زلزله ،شامل وزن زیاد ساختمان ،مقاومت کم مصالح در برابر کشش و فشار ،عدم بهم پیوستگی کامل اجزای ساختمان و ضعف اتصالات ،کیفیت ضعیف اجزای ساختمان و بالاخره از دست رفتن مقاومت ساختمان در اثر گذشت زمان است.

زمین لرزه ها در ساختمان ها در جهات مختلف ،مانند عرضی ،طولی و قایم ،ارتعاشاتی را بوجود می آورد که در اثر آن :

1-تمام ساختمان همراه با اشیا موجود در آن به هنگام زلزله به ارتعاش در آیند.

2-حرکات زلزله در جهات مختلف ساختمان به صورت رفت و برگشت می باشد ،در یک زمین لرزه ممکن است چندین رفت و برگشت در ثانیه رخ دهد و تعداد این رفت و برگشت ها نیز به ویژگیهای زلزله و شرایط ساختمانی بستگی دارد.

3-زلزله در پوسته زمین ایجاد شتاب و حرکت می کند و از این طریق نیروهای جنبشی در جرم ساختمان ایجاد می گردد .این نیروها رو به افزایش می گذارند .به این جهت ،استفاده از مصالح سبک در ساختمان ها ،موجب کاهش نیروها به وسیله زلزله می گردد.

4-ارتعاشات قائم و اثرات آنها بر ستون های قائم سبب می گردد که بار قائم ستونها در لحظات مختلف زمین لرزه کاهش و افزایش یابد.

5-اغلب بار ساختمان بر روی دیوارها و ستون ها است که برای تحمل بار قائم ساختمان در نظر گرفته شده است .لیکن بر اثر نیروهای جانبی ناشی از زلزله باید خمش و برش را نیز تحمل کنند. شرایط تنش نیز در آنها لحظه به لحظه متغیر است. بنابراین ،در برابر زلزله ساختمان ها نه تنها باید بار قایم ساختمان را تحمل نمایند ،بلکه باید در برابر نیروهای کششی و فشاری (برشی) نیز به اندازه کافی مقاومت داشته باشند.

6-میرائی (Dampiny) و قدرت ضربه گیری ساختمان هرچه بیشتر باشد ،شتاب موثر بر جرم ساختمان کمتر است و در نتیجه نیروی وارده بر ساختمان رو به کاهش می گذارد.

7-چگونگی خسارات وارده بر ساختمان ها تابعی است از مقاومت گسیختگی اجزا ساختمان که نیروی زلزله را تحمل می کند .بنابراین ،زمین لرزه ها با توجه به ویژگیهای آنها ،مصالح بکاربرده در ساختمان ها و مقاومت آنها و همچنین سیستم اتصال بین عناصر ساختمان ،خساراتی را ببار می آورند.

منبع :کتاب ژئومورفولوژی مناطق شهری مولف :دکتر محمد حسین نادر صفت

 

نوشته شده در ٢۳ اردیبهشت ۱۳۸۸ساعت ۱۱:٤٥ ‎ق.ظ توسط نسرین نظرات ()

اصطلاح فارسی سد ،بند است و در ایران باستان انواع سد را بند می نامیدند چه انهایی که به منظور بالا آوردن سطح آب رودخانه و سوار شدن آن به سواحل رودخانه ساخته می شده و چه آنهایی که به منظور ذخیره آب زیاد ،احداث می گردیده است .

سد مانعی است که در مقابل یک جریان طبیعی آب ساخته می شود تا از جریان آن جلوگیری یا آن را تنظیم کند.

 

 

از لحاظ قدمت تاریخی سد سازی ،ایران را می توان در ردیف اول کشورهای سد ساز قدیم به شمار آورد .بندهای کوچک وسدهای بزرگ در نقاط مناسب در درون دره ها به منظور ذخیره اب ،از دیگر نشانه های تمدن ایران باستان است.

از قدیمی ترین و جالب ترین بند ها یا سدها ،نمونه های زیر را می توان نام برد :

-بند بهمن در فارس (جنوب شیراز )که به احتمال قوی در دوره هخامنشی بنا شده و حدود 2000 سال عمر آن است .

-بند امیر که حدود 1000 سال پیش در زمان عضدالدوله دیلمی تقریبا در 35 کیلومتری شمال شرقی شیراز بر روی رودخانه ی کر احداث شده است. این بند نیز در وضعیت فعلی پابرجاست.

-سد ساوه :این سد که تقریبا در 37 کیلومتری شهر ساوه ساخته شده بنای آن را به روایتی به دوره ایلخانیان (حدود 700 سال پیش )نسبت می دهند .مردم ساوه به آن بند شاه عباس می گویند.

- سد فریمان :تاریخ بنای این سد معلوم نیست ولی مردم می گویند حدود 1000 سال پیش ساخته شده .ارتفاع آن ابتدا 4 متر بوده و بعدها به 20 متر افزایش داده شده است .این سد برای بار سوم در زمان رضا شاه تعمیر گردیده و بر ارتفاع آن افزوده شده است. این سد که هنوز هم پابرجاست در 12 کیلومتری شهر فریمان واقع شده است.

-سد کبار قم که حدود 700 سال پیش در دوره ایلخانیان ساخته شده .

-سد طبس که بیش از 400 سال قدمت دارد .

همچنین سد جندق که فاقد مجرای خروجی است و سد عمر شاه در بیرجند که بیش از 200 سال از تاریخ بنای آن می گذرد.

منبع :کتاب منابع و مسائل آب در ایران تالیف:دکتر پرویز کردوانی

نوشته شده در ۱۳ اردیبهشت ۱۳۸۸ساعت ۱:۱۳ ‎ب.ظ توسط نسرین نظرات ()

رنگین کمان ،تولدت مبارک

وبلاگ رنگین کمان 2 ساله شد.امیدوارم در این مدت 2 سال توانسته باشم گامی هر چند کوچک در راه شناساندن دانش جغرافیا برداشته باشم.از طریق این وبلاگ با دوستان و همکاران زیادی آشنا شدم ،که این مساله برایم موفقیت بزرگی بود .

نظرات دوستان عزیز باعث شد که با انرژی بیشتری وبلاگ نویسی را ادامه بدهم.پس مثل همیشه منتظر دوستان خوبم مخصوصا دوستداران علم جغرافیا هستم.

برای تمامی خوانندگان وبلاگ رنگین کمان آرزوی موفقیت و بهروزی را دارم.

نوشته شده در ٤ اردیبهشت ۱۳۸۸ساعت ۱:٠٥ ‎ب.ظ توسط نسرین نظرات ()

نقش جنگل در کنترل آلودگی هوا

آلودگی هوا چه در مناطق شهری به وسیله وسایل دودزا و کارخانجات و سایر منابع آلوده کننده و چه در مناطق بیابانی در اثر حرکت و جابجایی ریگ و گرد و غبار به وسیله باد وجود دارد.بررسی ها نشان داده است مواد سمی موجود در هوای شهرها فقط از لوله اگزوز اتومبیل ها یا دودکش کارخانه های داخل شهر خارج نمی شود بلکه بادهایی که از اطراف می وزند ،گرد و غبار و گازهای کارخانه های اطراف را هم وارد شهر می کنند و به غلظت مواد سمی هوای مناطق مسکونی می افزایند.

درختان در جلوگیری و کاهش آلودگی هوا و پراکنده شدن ذرات نقش اساسی دارند. به طور مثال یک درخت 100 ساله راش با 5/2 تن وزن (وزن چوب خشک )در طول عمر خود بیش از یک هزار میلیون متر مکعب گاز کربینک هوا را جذب کرده است تا بتواند این مقدار چوب را تولید کند.کارشناسان معتقدند ،درختان باعث می شوند باد حامل ذرات ریز را شانه کنند و می توانند در هر هکتار جنگل تا 68 تن گرد و غبار را هر بار در خود رسوب دهند.

این موضوع برای مناطق بیابانی و شهرهایی که مورد تهاجم ریگ روان قرار می گیرند ،بسیار حائز اهمیت است چون با ایجاد کمربند سبز می توان از ورود گرد و غبار به داخل شهر جلوگیری کرد .همگام با شانه کردن گرد و غبار هوا ،جنگل مقدار زیادی از باکتری ها و میکروب های معلق در هوا را در لای شاخ و برگ خود رسوب می دهد چرا که مقدار باکتری های موجود در هوای جنگل به مراتب کمتر از مناطق غیر جنگلی است.

طبق بررسی دانشمندان روسیه درختان کاج ،چهار مغز ،پیسه آ،آبیس سیبری ،بلوط ،فندق ،اوکالیپتوس ،ارس ،افرا ،بید ،زبان گنجشک ،و داغداغان از خود موادی در هوا پخش می کنند که باعث از بین رفتن بسیاری از باکتری ها و قارچ های تک سلولی و برخی از حشرات مضر می شود.

پس اهمیت جنگل ها فقط در تصفیه هوا از گرد و غبار نیست ،بلکه در ضد عفونی هوا هم نقش موثری دارد و این مساله ایجاد فضای سبز در اطراف بیمارستان ها ،مدارس و اماکن عمومی را به خوبی گویا می سازد.

چراگاه ها نیز در مناطق بیابانی به منظور جلوگیری از انتشار گرد و غبار و پراکنده شدن ذرات خاک نقش موثری دارند ،چراگاه ها همچون پوششی روی خاک ها ،ریگ و سنگ های ریز را گرفته و اجازه حرکت به آنها نمی دهند و در مناطقی که حرکت خاک وجود داشته باشد مقادیر زیادی از آن را در پای بوته ها رسوب می دهد.

نوشته شده در ٤ اردیبهشت ۱۳۸۸ساعت ۱۱:٢۱ ‎ق.ظ توسط نسرین نظرات ()

کلوت و کلوتک

این پدیده ها در مرکز یا حوضه های انتهایی چاله های داخلی فلات ایران به وجود می آیند.بسیاری از حوضه های مذکور کولابها و یا دریاچه هایی را در پست ترین نقطه ی خود تشکیل داده اند .در مرکز این قسمت ها گل نرم متراکم و فشرده ،که حاصل رسها و سیلتهای حمل شده توسط آب و باد در دوره ی خشکی اخیر هستند ،ته نشین شده است.در این سطوح پوشش گیاهی بوته ای به صورت پراکنده می روید و در حدفاصل آنها زمین برهنه است.از این رو فرسایش کاوشی باد در قسمتهای فاقد گیاه ،به تدریج شیارهایی در امتداد جهت وزش باد ایجاد می نماید و محل بوته ها به صورت پشته های برجسته ای باقی می ماند که در ترکستان و در اصطلاح جهانی به آن "یاردانگ "و در ایران "کلوتک " می گویند.

نمونه های بسیاری از این لند فرمها را در بخش انتهایی رود شور بیرجند (در لوت )،شرق فهرج ،و در سیستان می توان مشاهده نمود.

نمونه وسیعتر و حجیم تر این پدیده معروف به "کلوت "است که اصطلاحی بلوچی است.بهترین و جالبترین نمونه کلوت ها در دنیا در دشت لوت (100 کیلومتری شرق کرمان )وجود دارد .که از لحاظ شکل ناهمواری شامل تپه ها و رشته های مستقل و موازی و راهروهای بین آنها می باشد. این راهروها توسط بادهای مخرب مورد حمله قرار گرفته و در نهایت گالیهایی را خلق نموده اند.

در بخشی از کلوتها منظره ی عمومی این تپه ها و راهروهای طویل و موازی ،شبیه بناها و کاخهای ویران شده و مخروبه ای است که به دلیل شباهتشان به یک شهر ویرانه ،در اصطلاح محلی "شهر (تخیلی )لوت "گفته می شود.

جهت این تپه ها و دالان های موازی آنها در امتداد شمال غربی –جنوب شرقی بوده ،و منطبق با مسیر بادهای غالب منطقه است.

طبق نظر دکتر فرج الله محمودی ؛منشا پیدایش کلوتها ،فرسایش مشترک آب و باد می باشد که با ایجاد شیارهایی در رسوبات ریزدانه ی اواسط سنوزوئیک به وجود آمده اند.

نوشته شده در ۱ اردیبهشت ۱۳۸۸ساعت ۳:٠۳ ‎ب.ظ توسط نسرین نظرات ()


Design By : Pichak